Bu rehberin kararı
Çeliği temas sıcaklığı, ısıl çevrim, darbe, aşınma, kesit boyutu ve mevcut kalıp ısıl işlem sürecine göre seçin.
Yönetici özeti
- Temel karar: Çeliği temas sıcaklığı, ısıl çevrim, darbe, aşınma, kesit boyutu ve mevcut kalıp ısıl işlem sürecine göre seçin.
- Karşılaştırma esası: Kesin sınıfı, standardı, teslim durumunu, ölçü ve şekillendirme oranını, hedef sertliği, ısıl işlem yolunu, UT ve sertifikayı kaydedin.
- İlk risk: Yalnız sertlikle seçim
Hangi kararı vermelisiniz?
Soğuk iş takım çelikleri düşük sıcaklıklarda aşınma ve yüklemeye yöneliktir. Sıcak iş çelikleri yüksek sıcaklıkta özelliklerini korur ve ısıl çatlamaya direnç gösterir. Teknik özellikleri, fiyat esasını, teslim koşullarını ve kalite belgelerini birlikte değerlendirin. Kalite sınıfı, ağırlık, kaplama veya teslim kapsamı farklıysa daha düşük rakam karşılaştırılabilir bir teklif değildir. Önce projenin ihtiyacını tanımlayın; her kabul koşulunu teslimatta kontrol edilebilecek bir belge veya ölçümle eşleştirin.[1][2]
İran’da alaşımlı çelikler eski DIN numarası, AISI/SAE adı, kullanım adı veya ticari eşdeğerle sunulabilir. Türkiye’deki alıcı standart ve tam sınıfı, ürün biçimini, ölçüleri, ısıl işlem durumunu, sertliği, özellikleri ve döküm izlenebilirliğini tek şartnamede toplamalıdır. Türkiye’de kullanılacak proje şartlarıyla eşdeğerlik mühendislik onayı gerektirir; PMI tek başına bunu kanıtlamaz. Teklif tarihini, kara veya deniz teslim noktasını, belgelendirme ve muayene kapsamını, ambalaj ve nakliyeyi belirterek toplam teslim maliyetini TRY/USD cinsinden hesaplayın. Türkiye’deki kalıp ısıl işlemcisinin kullanabildiği süreç ve gerçek kesit boyutunu İran üreticisinin teslim şartıyla eşleştirin.
Teknik işleyiş ve fiyata etkisi
Karbon ve karbür yapıcı elementler sertlik ile aşınma direncini artırırken tokluk ve işlenebilirlikte ödünleşimler yaratır. Sıcak iş performansı meneviş dayanımına ve ısıl yorulmaya bağlıdır.[2][3][4]
Kesin sınıfı, standardı, teslim durumunu, ölçü ve şekillendirme oranını, hedef sertliği, ısıl işlem yolunu, UT ve sertifikayı kaydedin. Teklifleri birim, ağırlık esası, vergiler, ambalaj, yükleme, nakliye ve geçerlilik süresi eşitlendiğinde karşılaştırın. Eksik bırakılan bir maliyet, kilogram fiyatındaki görünen tasarruftan büyük olabilir. Tedarikçinin teklif para birimini ve ödeme tarihini kaydedin; Türkiye’deki teslim maliyetini hesaplarken döviz dönüşümünü nakliye ve diğer giderlerden ayrı gösterin.
Karşılaştırılabilir teklif isteme
Her tedarikçiden aynı yazılı şartnameye yanıt isteyin. Böylece ürün tanımı veya teslim kapsamı değiştirilerek daha ucuz görünen bir teklif hazırlanmasını önlersiniz. Fiyatları yan yana koymadan önce aşağıdaki bilgileri doğrulayın ve eksik yanıtları açıkça işaretleyin:
- Hasar mekanizması
- Sınıf ve temizlik
- Teslim durumu
- Isıl işlem talimatları
- Sertlik ve UT
Seçeneklerin karşılaştırılması
Bu tablo karar vermeyi kolaylaştırır; mühendislik hesaplarının veya sözleşme belgelerinin yerine geçmez. Son sütun, teklifi kabul etmeden önce incelenecek kanıtı gösterir. Nihai seçim, gerçek kullanım koşulları ve projenin onaylı şartnamesiyle birlikte değerlendirilmelidir.
| Soğuk iş | Soğuk kesme ve aşınma baskınsa | Tokluk ve karbürler |
| Sıcak iş | Isıl çevrim ve yüksek sıcaklık | Isıl çatlama |
| Toz metalürjisi veya özel sınıf | Ömür ve homojenlik gerektiriyorsa | Tedarik ve işleme |
Yaygın riskler ve uyarı işaretleri
Hatalar çoğunlukla piyasa adının teknik şartname yerine kabul edilmesi, tek fotoğrafın bütün sevkiyatı temsil etmesi veya teslim kapsamının teklifte bulunmamasıyla başlar. Şu riskleri ayrı ayrı ele alın: Yalnız sertlikle seçim; Isıl işlem çatlakları; Yüzey dekarbürizasyonu; UT yapılmamış kalın kesit. Her riski yazılı bir kabul koşuluna, numune alma planına veya izlenebilir belgeye dönüştürün; kontrolü kimin yapacağını sevkiyattan önce belirleyin.
Bir standart numarası tek başına uygunluğu kanıtlamaz. Baskı yılı, kalite sınıfı, boyutlar, toleranslar, deney yöntemi, döküm veya parti numarası ve kabul yetkilisi belli olmalıdır. Türkiye’de kullanılacak ithal çelik için projenin onaylı şartnamesini ve ilgili yerel gereklilikleri doğrulayın. İran’daki bir piyasa sınıfını, belgeli değerlendirme olmadan yerel bir kalite sınıfına eşdeğer saymayın.
Satın alma kararını tamamlama
Takım sıcaklığı hasar mekanizmasını değiştirir. Gerçek kalıp hasarından geriye doğru ilerleyerek sınıfı ve ısıl işlemi seçin.[4][5]
Sipariş öncesinde ürün tanımı, miktar, birim, teorik ve gerçek ağırlık, taban fiyat, vergiler, nakliye, teslim aralığı, belgeler ve kabul ölçütlerini tek karşılaştırma tablosunda toplayın. Her masrafın sorumlusunu ve teslimatta farkları kaydedecek kişiyi belirleyin. Tarihli teklifleri ve teknik yazışmaları sipariş dosyasında saklayın; kontrol planını mal kabul ekibine önceden iletin. Böylece sözleşme şartları ancak araç geldiğinde tartışılmaya başlanmaz.
Sipariş öncesi kontrol listesi
- 1Hasar mekanizması
- 2Sınıf ve temizlik
- 3Teslim durumu
- 4Isıl işlem talimatları
- 5Sertlik ve UT
- 6Teklifte fiyat esasını, birimi, vergileri, yükleme ve nakliyeyi kaydedin
- 7Boşaltma öncesinde sevkiyat işaretlerini ve belgeleri teslim edilen ürünle eşleştirin
Sık sorulan sorular
Sıcak iş ve soğuk iş takım çeliği değerlendirmesinde öncelikle neyi doğrulamalıyım?
Fiyatları karşılaştırmadan önce ürün tanımını ve kabul ölçütlerini eşitleyin. Kesin sınıfı, standardı, teslim durumunu, ölçü ve şekillendirme oranını, hedef sertliği, ısıl işlem yolunu, UT ve sertifikayı kaydedin.
Sıcak iş ve soğuk iş takım çeliği konusunda karar vermek için fiyat tek başına yeterli midir?
Hayır. Fiyatlar ancak kalite sınıfı, boyutlar, ağırlık, kalite, belgeler, teslim kapsamı ve geçerlilik süresi aynıysa karşılaştırılabilir. Takım sıcaklığı hasar mekanizmasını değiştirir. Gerçek kalıp hasarından geriye doğru ilerleyerek sınıfı ve ısıl işlemi seçin.
Kaynaklar ve kullanım yöntemi
Yöntem, terminoloji ve karar kapsamı standartlara ve birincil kaynaklara dayanır. Projenin sözleşme sürümü ile onaylı ulusal standart her zaman önceliklidir.
- [1]İran ulusal standartları ve hizmetleri— İran Ulusal Standartlar Kurumu
- [2]ISO/TC 17 — Steel— International Organization for Standardization
- [3]Steel Standards— ASTM International
- [4]What is steel?— World Steel Association
- [5]D1 Committee on Structural Welding and AWS D1.1— American Welding Society


