Bu rehberin kararı
Kapanışta zamanlama, uygulanabilirlik ve şeffaf tekliflerin önemini, tek MOC değerinden çıkarılacak sonucun sınırlarını anlayın.
Yönetici özeti
- Temel karar: Kapanışta zamanlama, uygulanabilirlik ve şeffaf tekliflerin önemini, tek MOC değerinden çıkarılacak sonucun sınırlarını anlayın.
- Karşılaştırma esası: Analizde saati ve saat dilimini, yayın tarihini, piyasa likiditesini, standart yük boyutunu ve teklifin uygulanabilirliğini kaydedin. Bunlar olmadan sayı değerlendirme bağlamını kaybeder.
- İlk risk: Saat dilimini atlamak
Hangi kararı vermelisiniz?
Market on Close veya MOC, doğrulanabilir alış, satış teklifleri ve işlemleri tanımlı şartlarda karşılaştırmak için piyasa bilgisini belirli değerlendirme saatine göre düzenler. Teknik özellikleri, fiyat esasını, teslim koşullarını ve kalite belgelerini birlikte değerlendirin. Kalite sınıfı, ağırlık, kaplama veya teslim kapsamı farklıysa daha düşük rakam karşılaştırılabilir bir teklif değildir. Önce projenin ihtiyacını tanımlayın; her kabul koşulunu teslimatta kontrol edilebilecek bir belge veya ölçümle eşleştirin.[1][2]
Türkiye’de İran’dan çelik tedarik eden alıcı için küresel gösterge, doğrudan satın alınabilir teklif değildir. Ürün sınıfını, teslim esasını, menşe ve varış noktasını, yükleme dönemini ve ölçüleri aynılaştırın. İran iç piyasa riyal/tümen verisini, dolar bazlı göstergeyi ve TRY bütçesini ayrı tutup tarihli ve uygulanabilir kurla bağlayın. Kara tesliminde sınır ve tesis, deniz tesliminde adlandırılmış liman, navlun, sigorta ve elleçleme kapsamını belirtin. Güncel ticaret şartları ve Türkiye’deki proje kabulü doğrulanmadan bölgesel fiyat farkını gerçekleşebilir kazanç saymayın. MOC kapanış saatini Türkiye’deki teklif geçerlilik saatiyle aynı saat diliminde kaydedin; farklı anların fiyatını eş zamanlı saymayın.
Teknik işleyiş ve fiyata etkisi
Kapanışa yakın uygulanabilir fiyatlara şartname kontrolünden sonra özel önem verilir. Bilgi zaman, konum, kalite veya ticari şartlar için düzeltilebilir; günlük gerekçe editoryal değerlendirmeyi açıklar.[2][3][4]
Analizde saati ve saat dilimini, yayın tarihini, piyasa likiditesini, standart yük boyutunu ve teklifin uygulanabilirliğini kaydedin. Bunlar olmadan sayı değerlendirme bağlamını kaybeder. Teklifleri birim, ağırlık esası, vergiler, ambalaj, yükleme, nakliye ve geçerlilik süresi eşitlendiğinde karşılaştırın. Eksik bırakılan bir maliyet, kilogram fiyatındaki görünen tasarruftan büyük olabilir. Tedarikçinin teklif para birimini ve ödeme tarihini kaydedin; Türkiye’deki teslim maliyetini hesaplarken döviz dönüşümünü nakliye ve diğer giderlerden ayrı gösterin.
Karşılaştırılabilir teklif isteme
Her tedarikçiden aynı yazılı şartnameye yanıt isteyin. Böylece ürün tanımı veya teslim kapsamı değiştirilerek daha ucuz görünen bir teklif hazırlanmasını önlersiniz. Fiyatları yan yana koymadan önce aşağıdaki bilgileri doğrulayın ve eksik yanıtları açıkça işaretleyin:
- Değerlendirme saati ve saat dilimi
- Uygulanabilir bilgi tanımı
- Standart yük boyutu ve kalitesi
- Günlük gerekçe
- Tatiller ve yayın takvimi
Seçeneklerin karşılaştırılması
Bu tablo karar vermeyi kolaylaştırır; mühendislik hesaplarının veya sözleşme belgelerinin yerine geçmez. Son sütun, teklifi kabul etmeden önce incelenecek kanıtı gösterir. Nihai seçim, gerçek kullanım koşulları ve projenin onaylı şartnamesiyle birlikte değerlendirilmelidir.
| Kapanışa yakın bilgi | Değerlendirme anındaki değeri karşılaştırmak | Zaman, uygulanabilirlik ve şeffaflık |
| Aralık dışındaki işlem | Eğilim bağlamı sağlamak | Zaman düzeltmesi ve ağırlık gerekçesi |
| Sığ piyasa | Sınırlı sinyali temkinle yorumlamak | Belirsizlik ve destekleyici kanıt |
Yaygın riskler ve uyarı işaretleri
Hatalar çoğunlukla piyasa adının teknik şartname yerine kabul edilmesi, tek fotoğrafın bütün sevkiyatı temsil etmesi veya teslim kapsamının teklifte bulunmamasıyla başlar. Şu riskleri ayrı ayrı ele alın: Saat dilimini atlamak; Eşit likidite varsaymak; Teklifi işlem saymak; Tek anı bütün güne genellemek. Her riski yazılı bir kabul koşuluna, numune alma planına veya izlenebilir belgeye dönüştürün; kontrolü kimin yapacağını sevkiyattan önce belirleyin.
Bir standart numarası tek başına uygunluğu kanıtlamaz. Baskı yılı, kalite sınıfı, boyutlar, toleranslar, deney yöntemi, döküm veya parti numarası ve kabul yetkilisi belli olmalıdır. Türkiye’de kullanılacak ithal çelik için projenin onaylı şartnamesini ve ilgili yerel gereklilikleri doğrulayın. İran’daki bir piyasa sınıfını, belgeli değerlendirme olmadan yerel bir kalite sınıfına eşdeğer saymayın.
Satın alma kararını tamamlama
MOC belirli saatte piyasa değerinin tekrarlanabilir görünümünü kurar. Kanıt kalitesi ve zaman aralığı tanımını sayının yanında tutun.[4][5]
Sipariş öncesinde ürün tanımı, miktar, birim, teorik ve gerçek ağırlık, taban fiyat, vergiler, nakliye, teslim aralığı, belgeler ve kabul ölçütlerini tek karşılaştırma tablosunda toplayın. Her masrafın sorumlusunu ve teslimatta farkları kaydedecek kişiyi belirleyin. Tarihli teklifleri ve teknik yazışmaları sipariş dosyasında saklayın; kontrol planını mal kabul ekibine önceden iletin. Böylece sözleşme şartları ancak araç geldiğinde tartışılmaya başlanmaz.
Sipariş öncesi kontrol listesi
- 1Değerlendirme saati ve saat dilimi
- 2Uygulanabilir bilgi tanımı
- 3Standart yük boyutu ve kalitesi
- 4Günlük gerekçe
- 5Tatiller ve yayın takvimi
- 6Teklifte fiyat esasını, birimi, vergileri, yükleme ve nakliyeyi kaydedin
- 7Boşaltma öncesinde sevkiyat işaretlerini ve belgeleri teslim edilen ürünle eşleştirin
Sık sorulan sorular
Market on Close metodolojisi değerlendirmesinde öncelikle neyi doğrulamalıyım?
Fiyatları karşılaştırmadan önce ürün tanımını ve kabul ölçütlerini eşitleyin. Analizde saati ve saat dilimini, yayın tarihini, piyasa likiditesini, standart yük boyutunu ve teklifin uygulanabilirliğini kaydedin. Bunlar olmadan sayı değerlendirme bağlamını kaybeder.
Market on Close metodolojisi konusunda karar vermek için fiyat tek başına yeterli midir?
Hayır. Fiyatlar ancak kalite sınıfı, boyutlar, ağırlık, kalite, belgeler, teslim kapsamı ve geçerlilik süresi aynıysa karşılaştırılabilir. MOC belirli saatte piyasa değerinin tekrarlanabilir görünümünü kurar. Kanıt kalitesi ve zaman aralığı tanımını sayının yanında tutun.
Kaynaklar ve kullanım yöntemi
Yöntem, terminoloji ve karar kapsamı standartlara ve birincil kaynaklara dayanır. Projenin sözleşme sürümü ile onaylı ulusal standart her zaman önceliklidir.
- [1]Steel & Metals Price Assessment Methodology— S&P Global Energy — Platts
- [2]Platts Assessments Methodology Guide— S&P Global Commodity Insights
- [3]Global Steel, Ferrous Scrap, Ferroalloys and Noble Alloys Specifications Guide— S&P Global Commodity Insights
- [4]World Steel in Figures 2026— World Steel Association
- [5]İran Emtia Borsası fiziki piyasa işlem istatistikleri— İran Emtia Borsası


